Trafik Kazası Yaralanma Tazminatı Hesaplama 2026

Kırmızı ışıkta beklerken arkadan çarpılan bir sürücü, ilk günlerde sadece boyun ağrısıyla uğraşır. Altı ay sonra fizik tedaviye rağmen geçmeyen ağrılar için aldığı rapor "%18 sürekli sakatlık" der. Sigorta şirketi 180.000 TL teklif eder ve "poliçe limiti bu kadar" gibi bir izlenim yaratır. Oysa 2026 ZMMS limiti kişi başı 3.600.000 TL'dir ve dosyanın gerçek değeri teklifin birkaç katı olabilir. Bu yazı, trafik kazasında yaralanan bir kişinin talep edebileceği tüm kalemleri ve hesabın nasıl kurulduğunu adım adım anlatır.

İçindekiler

• Talep Edilebilecek Kalemler
• Maluliyet Oranı Nasıl Belirlenir?
• Ana Kalem: Sürekli İş Göremezlik
• Geçici İş Göremezlik
• Bakıcı Gideri
• Tedavi, Protez ve Yol Masrafları
• Manevi Tazminat
• Kusur Oranı ve İndirimler
• ZMMS Limiti ve Aşan Kısım
• Somut Hesaplama Örnekleri
• Başvuru Süreci ve Zamanaşımı
• Sıkça Sorulan Sorular

Talep Edilebilecek Kalemler

Trafik kazası tazminatı tek bir rakam değildir. Sigorta şirketi tekliflerinde çoğunlukla yalnızca ana kalem yer alır; diğerleri hiç gündeme gelmez.

Maluliyet Oranı Nasıl Belirlenir?

Trafik kazalarında kullanılan ölçüt, iş kazalarındaki "meslekte kazanma gücü kaybı"ndan farklı olarak çalışma gücü kaybı oranıdır. Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik ekindeki cetvellere göre belirlenir.

Hangi kurumdan rapor alınır?

• Adli Tıp Kurumu — mahkeme sürecinde en yaygın
• Üniversite hastaneleri — adli tıp anabilim dalları
• Yetkili devlet hastaneleri — sağlık kurulu raporu

Sigorta şirketinin kendi anlaşmalı hekiminden aldığı rapor bağlayıcı değildir; genellikle düşük oran verir ve itiraza açıktır.

Raporun zamanlaması

Maluliyet, arıza sabitleştikten sonra belirlenmelidir. Tedavi devam ederken alınan rapor gerçek durumu yansıtmaz. Kırık iyileşmesi, fizik tedavi süreci ve olası ek ameliyatlar tamamlanmadan rapor almak, düşük oranla dosyanın kapanmasına yol açar.

Balthazard formülü

Birden fazla arıza varsa oranlar toplanmaz; her arıza kalan sağlam kapasite üzerinden hesaplanır. Örneğin %25, %15 ve %10'luk üç arıza toplandığında %50 değil, ≈%42,6 çıkar. Raporda hesabın adım adım gösterilmesi istenmelidir.

Oranın tazminata etkisi ve itiraz stratejisi için trafik kazası maluliyet tazminatı oranı yazımıza bakın.

Ana Kalem: Sürekli İş Göremezlik

Yıllık net gelir × Maluliyet oranı × Dönem katsayısı = Brüt kazanç kaybı

Gelirin belirlenmesi

Esas alınacak gelir, kaza tarihindeki net gelirdir. Kaynaklar: SGK prime esas kazanç kaydı, bordro, banka hesap hareketleri, vergi beyannamesi (serbest çalışanlar için) veya sektörel ücret araştırması.

Gelir belgelenemezse asgari ücret esas alınır. Bu, tazminatı yarıya kadar düşürebilen kritik bir noktadır — özellikle esnaf, serbest çalışan ve kayıt dışı çalışanlar için gelir ispatı dosyanın en değerli hazırlığıdır.

Ev hanımları ve çalışmayanlar

Geliri olmayan kişilerde de tazminat hesaplanır. Ev içi emeğin ekonomik değeri bulunduğu kabul edilir ve asgari ücret üzerinden hesap yapılır. Öğrenciler ve çocuklarda ise gelecekte elde edecekleri gelir asgari ücret düzeyinde varsayılır.

Aktif ve pasif dönem

• Aktif dönem: Kazadan 60 yaşa kadar, gerçek gelirle
• Pasif dönem: 60 yaştan TRH 2010'a göre bakiye ömür sonuna kadar, asgari ücret düzeyinde

Pasif dönemin hesaba katılmaması tazminatı %15–25 düşürür. Sigorta teklifinde pasif dönem satırını görmüyorsanız hesap eksiktir.

İskonto

Gelecekteki kayıplar %5 teknik faizle bugüne indirgenir. Daha yüksek oran uygulanması tazminatı ciddi biçimde eritir. Yöntemin tamamı için tazminat hesaplama yöntemleri 2026 rehberimize bakın.

Geçici İş Göremezlik

Kaza sonrası iyileşme sürecinde çalışılamayan dönemi karşılar. Hesap basittir: iyileşme süresi × günlük net gelir.

Bu kalemde dikkat edilecek noktalar:

• İstirahat raporlarının tam olarak toplanması
• Rapor süresi bitmiş olsa da fiilen çalışamadığı dönemin tıbbi belgeyle ortaya konması
• SGK'dan geçici iş göremezlik ödeneği alındıysa, aradaki farkın talep edilmesi
• Serbest çalışanlarda iş kaybının fatura ve gelir kayıtlarıyla belgelenmesi

Bakıcı Gideri

En sık atlanan ve ağır dosyalarda en yüksek tutarlı kalemdir. Kişi günlük yaşam faaliyetlerini (beslenme, temizlik, giyinme, tuvalet) tek başına sürdüremiyorsa talep edilir.

Bakıcının aile üyesi olması tazminatı ortadan kaldırmaz. Eşin, annenin veya bir yakının bakması hâlinde de bu kalem talep edilebilir; çünkü zarar, bakım hizmetinin ekonomik değeridir. Önemli olan, bakım ihtiyacının sağlık kurulu raporunda açıkça yer almasıdır.

Tedavi, Protez ve Yol Masrafları

SGK'nın karşılamadığı sağlık harcamaları bu kalemde istenir:

• Katkı payları ve özel hastane fark ücretleri
• Protez, ortez, tekerlekli sandalye, işitme cihazı ve bunların periyodik yenilenme maliyeti
• Özel fizik tedavi ve rehabilitasyon
• Tedavi için ulaşım ve refakatçi konaklama giderleri
• İlaç ve tıbbi malzeme
• Evde bakım için yapılan tadilatlar (rampa, banyo düzenlemesi)

Protez gibi ömür boyu yenilenecek cihazlarda, yenilenme periyodu ve birim maliyet üzerinden gelecek masrafların peşin değeri hesaplanır. Bu, tek başına yüz binlerce liraya ulaşabilen bir kalemdir.

Manevi Tazminat

Formülle hesaplanmaz; hâkim tarafından takdir edilir. Takdirde etkili unsurlar:

• Maluliyet oranı ve kalıcılığı
• Yaralanmanın niteliği (uzuv kaybı, estetik kayıp, süregelen ağrı)
• Mağdurun yaşı ve yaşam beklentisi
• Kusurun ağırlığı (alkollü sürücü, aşırı hız gibi ağır kusurlar tutarı yükseltir)
• Tarafların ekonomik ve sosyal durumu

Manevi tazminat ZMMS teminatı dışındadır ve doğrudan kusurlu taraftan istenir. Kriterlerin ayrıntısı için manevi tazminat hesaplama kriterleri yazımıza bakın.

Kusur Oranı ve İndirimler

Tazminat, karşı tarafın kusuru oranında talep edilir. Kusur, kaza tespit tutanağı ve gerekirse bilirkişi incelemesiyle belirlenir.

Kaza tespit tutanağına itiraz

Tutanaktaki kusur değerlendirmesi kesin değildir. İtiraz edilebilir ve mahkemede bilirkişi incelemesiyle değiştirilebilir. Kusur oranındaki değişim tazminata doğrudan yansıdığı için, tutanağa itiraz çoğu zaman hesaba itirazdan daha yüksek getirilidir. Ayrıntı için kusur oranı itirazı ve tazminat hesabı yazımıza bakın.

Diğer indirimler

• Müterafik kusur: Emniyet kemeri takmamak, kask kullanmamak gibi davranışlar zararı artırdığı ölçüde indirim gerekçesidir.
• Hatır taşıması: Ücretsiz ve nezaketen taşınan yolcuda uygulamada indirim yapılabilir.
• Hakkaniyet indirimi: Hâkim, olayın özelliklerini gözeterek takdiri indirim uygulayabilir.

ZMMS Limiti ve Aşan Kısım

Zorunlu trafik sigortası, kusurlu sürücünün sorumluluğunu belirli limitler içinde karşılar.

Limit aşılırsa ne olur?

Tazminat limiti aşarsa, aşan kısım için üç yol vardır:

1. İMM (İhtiyari Mali Mesuliyet) poliçesi: Kusurlu sürücünün varsa ek poliçesi devreye girer
2. Kusurlu sürücü ve araç işleten: Doğrudan şahsi malvarlığına başvurulur
3. Güvence Hesabı: Sigortasız, plakası tespit edilemeyen veya çalıntı araç hâllerinde

Güncel limitler ve kapsam için 2026 trafik sigortası limitleri yazımıza bakın.

Somut Hesaplama Örnekleri

Örnek 1 — Orta düzey maluliyet

Durum: 34 yaşında erkek, araç içi yolcu, maluliyet %18. Aylık net gelir 40.000 TL. Karşı taraf kusuru %100. İstirahat 4 ay. Bakıcı ihtiyacı yok.

• Yıllık net gelir: 40.000 × 12 = 480.000 TL
• Yıllık kayıp: 480.000 × 0,18 = 86.400 TL
• Aktif dönem (34→60, 26 yıl) peşin değeri: ≈ 1.185.000 TL
• Pasif dönem peşin değeri: ≈ 205.000 TL
• Geçici iş göremezlik (4 ay): ≈ 160.000 TL
• Tedavi ve yol (belgeli): ≈ 38.000 TL
• Maddi tazminat toplamı: ≈ 1.588.000 TL
• ZMMS limiti (3.600.000 TL) altında → tamamı sigortadan talep edilebilir
• Manevi tazminat: ayrıca kusurlu taraftan

Bu dosyada sigorta şirketinin 180.000 TL'lik ilk teklifi, gerçek değerin %11'idir.

Örnek 2 — Ağır maluliyet, sürekli bakım

Durum: 28 yaşında kadın, motosiklet kazası, omurilik yaralanması, maluliyet %72, sürekli bakıma muhtaç. Aylık net gelir 35.000 TL. Karşı taraf kusuru %100.

• Yıllık net gelir: 420.000 TL · Yıllık kayıp: 420.000 × 0,72 = 302.400 TL
• Aktif + pasif dönem kazanç kaybı: ≈ 4.760.000 TL
• Bakıcı gideri (ömür boyu, peşin değer): ≈ 5.350.000 TL
• Tekerlekli sandalye + protez yenileme (ömür boyu): ≈ 480.000 TL
• Geçici iş göremezlik (18 ay): ≈ 630.000 TL
• Ev tadilatı ve tedavi masrafları: ≈ 320.000 TL
• Maddi tazminat toplamı: ≈ 11.540.000 TL
• ZMMS limiti 3.600.000 TL → 7.940.000 TL aşan kısım İMM poliçesinden veya kusurlu taraftan

Bu dosyada bakıcı gideri tek başına ZMMS limitinden yüksektir. Kalemin atlandığı bir hesapta dosya değerinin yaklaşık %46'sı kaybolur.

Örnek 3 — Kusur oranının etkisi

Örnek 1'deki dosyada mağdurun %30 müterafik kusuru bulunduğu tespit edilseydi:

30 puanlık kusur farkı, dosyada 476.400 TL'ye karşılık geliyor. Kaza tespit tutanağına itirazın neden kritik olduğu buradan görülür.

Örnek 4 — Ev hanımı

Durum: 45 yaşında ev hanımı, yaya olarak çarpılma, maluliyet %25. Geliri yok. Karşı taraf kusuru %100.

• Esas alınan gelir: asgari ücret (ev içi emeğin ekonomik değeri)
• Aktif + pasif dönem kazanç kaybı: ≈ 745.000 TL
• Geçici iş göremezlik ve tedavi: ≈ 95.000 TL
• Maddi tazminat: ≈ 840.000 TL + manevi tazminat

"Çalışmıyorum, tazminat alamam" düşüncesi yanlıştır; gelirsiz kişilerde de asgari ücret üzerinden hesap yapılır.

Başvuru Süreci ve Zamanaşımı

Zorunlu ön başvuru

Dava açmadan veya Sigorta Tahkim Komisyonu'na gitmeden önce, kusurlu tarafın sigorta şirketine yazılı başvuru yapılması zorunludur. Şirket 15 iş günü içinde cevap vermek zorundadır.

Cevap vermez, reddeder veya kısmen karşılarsa; Sigorta Tahkim Komisyonu'na (sigortatahkim.org veya e-Devlet) ya da doğrudan mahkemeye başvurulabilir.

Zamanaşımı

• 2 yıl: Zararı ve sorumluyu öğrenmeden itibaren
• 10 yıl: Her hâlde, kaza tarihinden itibaren
• Uzamış ceza zamanaşımı: Kaza suç teşkil ediyorsa ve ceza zamanaşımı daha uzunsa o süre uygulanır — yaralamalı kazalarda bu genellikle 8 yıla, ölümlü kazalarda 15 yıla kadar çıkar

İbranameye dikkat

Sigortanın önerdiği ödemeyi kabul ederken imzalayacağınız belgede "tüm haklarımdan feragat ediyorum" ifadesi varsa, sonradan fark talep edemezsiniz. Kısmi ödemeyi kabul ederken mutlaka "fazlaya ilişkin haklarım saklıdır" kaydı düşülmelidir.

Belge Kontrol Listesi

• ☐ Kaza tespit tutanağı
• ☐ Karşı tarafın poliçe bilgileri (SBM sorgusu)
• ☐ Hastane epikrizleri, ameliyat notları, görüntüleme sonuçları
• ☐ Maluliyet raporu (Adli Tıp veya üniversite hastanesi)
• ☐ İstirahat raporları
• ☐ Gelir belgeleri: bordro, SGK hizmet dökümü, banka hareketleri, vergi beyannamesi
• ☐ Tedavi, ilaç, protez ve yol masraflarına ilişkin fatura ve fişler
• ☐ Bakım ihtiyacı varsa sağlık kurulu raporu
• ☐ Kaza yeri ve araç fotoğrafları
• ☐ Ceza soruşturması dosyası (varsa)

Sıkça Sorulan Sorular

Sigorta şirketinin teklifi neden bu kadar düşük?

Tekliflerde genellikle üç sapma bulunur: pasif dönem hesaba katılmaz, iskonto oranı %5'ten yüksek uygulanır ve bakıcı gideri, geçici iş göremezlik, tedavi masrafı gibi kalemler atlanır. Bu üçü birleştiğinde teklif, doğru hesabın yarısına kadar inebilir. Teklifi kabul etmeden önce kalem kalem karşılaştırma yaptırın.

Çalışmıyorum, tazminat alabilir miyim?

Evet. Ev hanımları, öğrenciler ve geliri olmayan kişilerde asgari ücret üzerinden hesap yapılır. Ev içi emeğin ekonomik bir değeri bulunduğu kabul edilir; maluliyet bu kapasiteyi azalttığı için zarar doğar.

Maluliyet oranım düşük çıktı, ne yapabilirim?

Rapora itiraz edebilirsiniz. Sigorta şirketinin anlaşmalı hekiminden alınan rapor bağlayıcı değildir. Adli Tıp Kurumu veya üniversite hastanesinden yeni rapor talep edilebilir. İtirazın güçlü olması için tüm tedavi kayıtlarının dosyada bulunması ve güncel muayene bulgularının sunulması gerekir.

Bakıcı gideri için gerçekten bakıcı tutmam gerekir mi?

Hayır. Bakımı eşiniz veya bir yakınınız üstlenmiş olsa da bu kalem talep edilebilir; zarar, bakım hizmetinin ekonomik değeridir. Önemli olan bakım ihtiyacının sağlık raporuyla belgelenmesidir.

Tazminat ZMMS limitini aşarsa ne olur?

Aşan kısım, kusurlu sürücünün varsa İMM (İhtiyari Mali Mesuliyet) poliçesinden, yoksa doğrudan kusurlu sürücü ve araç işletenin şahsi malvarlığından talep edilir. 2026 ZMMS bedeni zarar limiti kişi başı 3.600.000 TL'dir.

Manevi tazminatı sigortadan alabilir miyim?

Hayır. Manevi tazminat zorunlu trafik sigortası teminatı kapsamında değildir; doğrudan kusurlu sürücü ve araç işletenden istenir. Bu nedenle sigortayla yapılan bir anlaşma manevi tazminat hakkınızı sona erdirmez.

Trafik kazasında zamanaşımı kaç yıl?

Kural olarak zararı ve sorumluyu öğrenmeden itibaren 2 yıl, her hâlde kaza tarihinden itibaren 10 yıldır. Ancak kaza suç teşkil ediyorsa ve ceza zamanaşımı daha uzunsa o süre uygulanır; yaralamalı kazalarda bu genellikle daha uzun bir süre sağlar.

Emniyet kemeri takmamıştım, hakkım düşer mi?

Hayır, tamamen düşmez. Emniyet kemeri takmamak müterafik kusur olarak değerlendirilir ve zararı artırdığı ölçüde indirim gerekçesi olur. İndirim oranı, kemer takılsaydı yaralanmanın ne kadar hafif olacağına ilişkin bilirkişi değerlendirmesine göre belirlenir.

İlgili Yazılar

• Trafik Kazası Tazminatı Rehberi 2026 — Ana Rehber
• Trafik Kazası Maluliyet Tazminatı Oranı
• Trafik Kazası İş Gücü Kaybı Hesaplama
• Yaralanma Tazminatında 6 Kalem Hesabı
• 2026 Trafik Sigortası Limitleri
• Manevi Tazminat Hesaplama Kriterleri
• Kusur Oranı İtirazı ve Tazminat Hesabı

Kaynak ve Güncelleme Notu

Bu yazı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları ve TRH 2010 yaşam tablosu esas alınarak hazırlanmıştır. ZMMS teminat limitleri her yıl güncellenir; 2026 rakamları için SEDDK duyurularını teyit edin. Örneklerdeki tutarlar yöntemi göstermek amacıyla verilmiştir; hiçbir dosya için taahhüt niteliği taşımaz.