BHS Nedir? Bekleyen Hizmet Süresi ve Hesaplama

Bu sayfada BHS, bekleyen hizmet süresi anlamında kullanılır: kişinin çalışma dönemine ilişkin hesapta dikkate alınan kalan süredir. TRH 2010 tablosundaki bakiye hayat süresi ise farklı bir kavramdır. Bir raporu karşılaştırırken kısaltmanın açılımını, yaşın hangi tarihe göre alındığını ve aktif ile pasif dönemlerin nasıl ayrıldığını birlikte kontrol edin.

Bekleyen hizmet süresi (BHS), mağdurun kaza/olay tarihindeki yaşı ile varsayılan emeklilik yaşı arasındaki kalan çalışma süresidir. Türk tazminat hukukunda standart emeklilik kabulü 60 yaştır; ağır ve tehlikeli meslekler ile bazı özel durumlarda bu süre 65 yaşa kadar uzatılabilir. BHS, sürekli iş göremezlik ve destekten yoksun kalma tazminatlarının hesap dönemini belirleyen en kritik parametredir — yanlış BHS kabulü, tazminatta yüzde 20'nin üzerinde sapmaya yol açabilir.

Bu Sayfada

BHS Nedir, Neden Önemlidir?

Bekleyen Hizmet Süresi (BHS), aktüeryal tazminat hesabında mağdurun kaza veya olay tarihinden itibaren, çalışma hayatının sonuna (varsayılan emeklilik yaşına) kadar geçecek süredir. Sürekli iş göremezlik tazminatı ve destekten yoksun kalma tazminatı hesaplarında, kaybedilen kazancın hangi süre boyunca telafi edileceğini BHS belirler. Süre ne kadar uzunsa, hesaplanan tazminat da o kadar büyük olur — bu yüzden BHS, dosyanın en çok tartışılan ve itiraza konu olan parametrelerinden biridir.

BHS terimi çoğu zaman "bekleme süresi" ile karıştırılır; ikisi farklı kavramlardır. Bekleme süresi sigorta poliçelerinde teminat başlangıcı için kullanılan bir tabirdir, BHS ise doğrudan aktüeryal tazminat hesabının süre parametresidir.

İki Dönem: Bilinen ve Bilinmeyen

Aktüeryal hesapta BHS ikiye ayrılır:

  • Bilinen (işlemiş) dönem: Kaza/olay tarihinden bilirkişi raporu veya hesap tarihine kadar geçen süre. Bu dönem gerçekleşmiş olduğu için iskontosuz (indirimsiz) hesaplanır.
  • Bilinmeyen (işleyecek) dönem: Hesap tarihinden emeklilik yaşına kadar kalan süre. Bu dönem TRH 2010 süreleriyle ve güncel mahkeme uygulamasında kabul gören progresif rant (%10 artırım ve %10 iskonto) yöntemiyle hesaplanır.

60 yaş sonrası için Yargıtay, ayrıca pasif dönem (emeklilik) zararı hesaplatır — çünkü maluliyet, emeklilik yaşamında da güç kaybı yaratmaya devam eder; bu dönem asgari ücret düzeyinden ayrı bir kalem olarak hesaplanır.

60 mı, 65 mi? Meslek Bazlı Emeklilik Yaşı

Standart BHS hesabında emeklilik yaşı 60 kabul edilir. Ancak Yargıtay içtihatları, bazı meslek gruplarında ve özel şartlarda bu yaşın 65'e kadar uzatılabileceğini kabul eder:

DurumKabul Edilen Emeklilik Yaşı
Standart işçi/memur60 yaş
Serbest meslek, esnaf, çiftçiSomut duruma göre 60-65 yaş arası tartışılabilir
Fiilen 60 yaş sonrası da çalıştığı ispatlanan mağdur65 yaşa kadar uzatılabilir
Ağır ve yıpratıcı olmayan, masabaşı nitelikli işler65 yaşa kadar uzatma talebi güçlenir

Bu ayrım dosyada büyük fark yaratır: 40 yaşındaki bir mağdur için 60 yaş kabulünde BHS 20 yıl, 65 yaş kabulünde ise 25 yıldır — yaklaşık %25 daha uzun bir hesap dönemi anlamına gelir.

Yaşa Göre BHS ve TRH 2010 Bakiye Ömür Tablosu (18–65, Her Yaş)

Aşağıdaki tablo her yaş için BHS değerini (60 ve 65 yaş kabulü) ile TRH 2010'dan alınan pasif dönem bakiye ömrünü birlikte gösterir. BHS aktif dönemi, TRH 2010 ise 60 yaş sonrası pasif dönemi belirler.

Yaş BHS (60 yaş kabulü) BHS (65 yaş kabulü) TRH 2010 Bakiye Ömür — Erkek TRH 2010 Bakiye Ömür — Kadın
1842 yıl47 yıl55.9160.83
1941 yıl46 yıl54.9559.84
2040 yıl45 yıl53.9958.85
2139 yıl44 yıl53.0457.86
2238 yıl43 yıl52.0956.88
2337 yıl42 yıl51.1455.89
2436 yıl41 yıl50.1954.90
2535 yıl40 yıl49.2453.92
2634 yıl39 yıl48.2852.93
2733 yıl38 yıl47.3351.95
2832 yıl37 yıl46.3750.97
2931 yıl36 yıl45.4149.98
3030 yıl35 yıl44.4549.00
3129 yıl34 yıl43.5048.02
3228 yıl33 yıl42.5447.04
3327 yıl32 yıl41.5846.06
3426 yıl31 yıl40.6245.08
3525 yıl30 yıl39.6744.10
3624 yıl29 yıl38.7243.12
3723 yıl28 yıl37.7742.15
3822 yıl27 yıl36.8141.17
3921 yıl26 yıl35.8740.20
4020 yıl25 yıl34.9339.23
4119 yıl24 yıl33.9938.26
4218 yıl23 yıl33.0537.30
4317 yıl22 yıl32.1236.34
4416 yıl21 yıl31.1935.38
4515 yıl20 yıl30.2734.43
4614 yıl19 yıl29.3633.48
4713 yıl18 yıl28.4632.54
4812 yıl17 yıl27.5631.60
4911 yıl16 yıl26.6730.67
5010 yıl15 yıl25.7929.74
519 yıl14 yıl24.9328.82
528 yıl13 yıl24.0627.90
537 yıl12 yıl23.2126.98
546 yıl11 yıl22.3726.08
555 yıl10 yıl21.5425.18
564 yıl9 yıl20.7424.29
573 yıl8 yıl19.9423.40
582 yıl7 yıl19.1522.52
591 yıl6 yıl18.3821.65
60Pasif dönem5 yıl17.6220.79
61Pasif dönem4 yıl16.8819.94
62Pasif dönem3 yıl16.1419.09
63Pasif dönem2 yıl15.4218.26
64Pasif dönem1 yıl14.7217.43
65Pasif dönem0 yıl14.0416.63

TRH 2010 değerleri: SBM genel nüfus hayat tablosu (sbm.org.tr). BHS = Emeklilik yaşı − Kaza tarihindeki yaş. 60 yaş sonrası aktif dönem tamamlanmıştır; hesap yalnızca pasif dönem üzerinden devam eder. Hesaplama aracı: Bakiye Ömür Hesaplama

Somut Örnekler: BHS Farkı Kaç TL Eder?

Örnek 1: 35 yaşındaki, aylık net 25.000 TL geliri olan bir mağdur için standart BHS = 60 - 35 = 25 yıl aktif dönem. Sigorta şirketi hesabında yaygın bir kısma tekniği olarak BHS'yi 55 yaşla sınırlarsa (20 yıl), gerçek değere göre yaklaşık %20 eksik bir tazminat ortaya çıkar — bu, yüz binlerce liralık bir farka denk gelebilir.

Örnek 2: 45 yaşında, fiilen 63 yaşına kadar aktif çalıştığı SGK hizmet dökümüyle ispatlanan bir esnaf için BHS, 60 yaş yerine 65 yaş kabulüyle hesaplanırsa, aktif dönem 15 yıldan 20 yıla çıkar — bu da net tazminatta belirgin bir artış demektir.

Örnek 3: 50 yaşında bir mağdurun dosyasında bilirkişi, bilinen dönemi (kaza-rapor arası 2 yıl) iskontolu hesaplamıştır; doğru yöntemde bilinen dönem iskontosuz olmalıdır — bu hata da BHS'ye bağlı ek bir hesap sapmasıdır.

Sigorta Şirketlerinin BHS'yi Kısma Tekniği

Sigorta hesaplarında BHS'nin 55 yaşla sınırlanması, tazminatı düşürmek için sık başvurulan bir tekniktir. Bu kısıtlama Yargıtay'ın 60 (bazı durumlarda 65) yaş standardıyla uyumlu değildir ve itiraz edilmelidir. Sigorta teklifi değerlendirirken BHS varsayımının hangi yaşa göre yapıldığını kontrol etmek, teklifin gerçek değere ne kadar yakın olduğunu anlamanın en hızlı yollarından biridir.

60 Yaş Sonrası: Pasif Dönem Zararı

BHS, yalnızca aktif çalışma dönemini kapsar; ancak Yargıtay, 60 yaş sonrası için de ayrı bir pasif dönem (emeklilik) zararı hesaplatır. Gerekçe: maluliyet, emeklilik yaşamında da ev işleri, bakım ihtiyacı ve genel yaşam kalitesinde güç kaybı yaratmaya devam eder. Bu kalem genellikle asgari ücret düzeyinden, TRH 2010 yaşam beklentisine göre ayrıca hesaplanır ve BHS'ye ek olarak dosyaya dahil edilir.

Sıkça Sorulan Sorular

BHS kaç yıl olarak hesaplanır?

BHS, kaza/olay tarihindeki yaş ile varsayılan emeklilik yaşı (standart 60, bazı durumlarda 65) arasındaki farktır. Örneğin 35 yaşındaki bir mağdur için standart BHS 25 yıldır.

BHS ne demek, açılımı nedir?

BHS, "Bekleyen Hizmet Süresi" ifadesinin kısaltmasıdır. Aktüeryal tazminat hesabında mağdurun kalan çalışma süresini ifade eder.

BHS tarihi ne demek?

BHS'nin başlangıç tarihi kaza/olay tarihidir, bitiş tarihi ise mağdurun varsayılan emeklilik yaşına ulaşacağı tarihtir. Bu iki tarih arasındaki süre BHS'yi oluşturur.

BHS'de 60 yaş mı, 65 yaş mı esas alınır?

Standart kabul 60 yaştır. Ancak mağdurun fiilen daha uzun çalıştığı ispatlanabiliyorsa veya mesleği ağır/yıpratıcı nitelikte değilse, Yargıtay içtihatlarına dayanarak 65 yaşa kadar uzatma talep edilebilir.

Sigorta şirketi BHS'yi 55 yaşla sınırladı, bu doğru mu?

Hayır, bu yaygın bir kısma tekniğidir ve Yargıtay'ın 60 (bazı durumlarda 65) yaş standardıyla uyumlu değildir. Bu tür bir kısıtlama itiraza konu edilebilir.

BHS hangi tazminat kalemlerinde kullanılır?

BHS, sürekli iş göremezlik tazminatı ve destekten yoksun kalma tazminatı hesaplarında, kaybedilen kazancın hesaplanacağı süreyi belirlemek için kullanılır.

BHS hesaplamasında iskonto oranı neden önemlidir?

Bilinmeyen (işleyecek) dönem, henüz gerçekleşmediği için bugünkü değere indirgenir; progresif rantta gelir her yıl %10 artırılıp %10 iskonto edilir. Artırım yapılmadan iskonto uygulanması BHS'nin parasal karşılığını doğrudan düşürür.

Dosyamdaki BHS'nin doğru hesaplanıp hesaplanmadığını nasıl anlarım?

Bilirkişi raporunuzdaki emeklilik yaşı varsayımını (60 mı, 65 mi, yoksa daha düşük bir yaş mı) ve bilinen/bilinmeyen dönem ayrımının doğru uygulanıp uygulanmadığını kontrol edin. Şüpheniz varsa aktüer uzman mütalaası ile denetletebilirsiniz.

İlgili Terimler

İlgili Rehberler

Dosyanız İçin Profesyonel Hesap

BHS varsayımının dosyanızdaki net rakam karşılığını öğrenmek için uzman aktüeryal mütalaa hazırlatabilirsiniz. dosya bazlı çalışma teslim.

Uzman Mütalaa · 3.000 TL Ücretsiz Hızlı Tahmin ← Sözlüğe Dön

Bu tanım bilgilendirme amaçlıdır, hukuki tavsiye değildir. Kaynaklar: TBK, HMK, KTK (mevzuat.gov.tr), Yargıtay e-Karar, TÜİK. Son güncelleme: Temmuz 2026.

Son güncellenme: 8 Ağustos 2026
WhatsApp +90 553 945 73 34 Hemen Hesapla

Mobil Uygulamamız Yayında!

×

Hemen indirip kolayca kullanmaya başlayın.