Bir trafik ya da iş kazasından sonra ilk müracaat ettiğiniz yer çoğunlukla sigorta şirketidir. Karşı tarafın trafik sigortası ya da işverenin sorumluluk sigortası — hangisi olursa olsun süreç aynı: başvuru, 30 gün, ya teklif ya red, sonra ya kabul ya tahkim ya mahkeme.

Bu rehber; sigorta sürecinin her aşamasını — başvurudan tahkime, tahkimden mahkemeye, faiz başlangıç tarihinden ZMSS limit aşımına — somut adımlar ve örnek senaryolarla anlatıyor. Mağdur, avukat ya da sigorta uzmanı olarak süreçte bilinçli pozisyonda olmanız için yazılmış bir referans.

Sigortaya Başvuru: İlk Adımlar

Trafik kazasında karşı tarafın Karayolu Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS), iş kazasında işverenin İşveren Sorumluluk Sigortası'na başvurulur. Süreç şu şekilde işler:

1. Sigorta şirketi bilgileri tespit edilir (kaza tutanağında plaka, sigorta poliçesi numarası)
2. Yazılı başvuru hazırlanır (dilekçe + ekler)
3. Sigorta şirketinin merkez ofisine ya da çağrı merkezi üzerinden sunulur
4. Başvuru tarihi belge ile kayıt altına alınır (kargo gönderim makbuzu, e-posta tarih damgası, kep ile resmi tebligat)
5. 30 gün yasal süre işlemeye başlar

Başvurunun ispatı kritik

Sigorta şirketi "başvuru almadık" diyebilir. Bu nedenle başvurunuzu ispatlayacak somut belge edinin:

• İadeli taahhütlü posta
• Noter ihbarnamesi (en güçlü)
• KEP (Kayıtlı Elektronik Posta)
• Sigorta merkez ofisine elden teslim + imzalı tebliğ

Hangi Belgeler Gerekli?

Trafik kazası başvurusu için

• Kaza tespit tutanağı (kolluk kuvvetleri)
• Karşı tarafın sürücü belgesi ve ruhsat fotokopileri
• Sigorta poliçe bilgileri
• Hastane raporları, taburcu epikrizleri
• Tedavi giderlerine ait fatura/makbuzlar
• Maluliyet raporu (varsa Adli Tıp)
• Gelir belgesi (bordro, beyanname, banka hesap özeti)
• Tanık ifadeleri (varsa)
• Uzman aktüer mütalaası (mutlaka)

İş kazası (işveren sorumluluk sigortası) için

• SGK iş kazası bildirim formu
• İSG bilirkişi raporu (varsa)
• Çalışma müfettişi raporu (ölüm ve ağır kaza)
• SGK Sağlık Kurulu raporu
• Bordro, SGK hizmet dökümü
• Tedavi giderlerine ait belgeler
• Aktüer mütalaası

Vefat dosyaları için ek belgeler

• Veraset ilamı (mirasçılık belgesi)
• Nüfus kayıt örneği (tüm aile)
• Ölüm raporu / otopsi raporu
• Cenaze, defin gider faturaları

KTK m.99 — 30 Günlük Yasal Süre

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu m.99 uyarınca sigorta şirketi, başvuruyu aldıktan sonra 30 gün içinde:

• Tazminatı ödemeli, ya da
• Reddetmeli (gerekçeli)

30 gün içinde yanıt verilmezse başvuru reddedilmiş sayılır (zımni red) ve dava açma hakkı doğar. Ayrıca bu süreden sonra işleyen yasal faiz mağdura ödenir.

Sigorta şirketi yanıtının türleri

Yanıt	Anlamı	Yapılacak
Tam ödeme teklifi	Tüm talep kabul	Karşılaştır, kabul / pazarlık
Kısmi ödeme teklifi	Talebin bir kısmı kabul	Pazarlık veya tahkim
Ek belge talebi	Süreç durur	Belgeleri tamamla, süre yeniden başlar
Red gerekçeli	Talep reddedildi	Gerekçeyi çürüt, tahkim
Yanıt yok (30 gün)	Zımni red	Tahkim ya da mahkeme

Sigorta Reddederse Yapılacaklar

Sigorta şirketi başvurunuzu reddederse:

1. Red gerekçesini yazılı olarak alın

Sözel red kabul edilmez. Sigorta şirketinin red mektubu / e-postası dosyaya delil olarak konur.

2. Gerekçeyi analiz edin

En sık red gerekçeleri:

• "Kusur oranı yüksek" — bilirkişi raporu ile çürütülür
• "Maluliyet oranı yetersiz" — ATK raporuna itiraz
• "Eksik belge" — kontrol edip tamamlayın
• "Poliçe kapsam dışı" — poliçe metni incelenir
• "Zamanaşımı dolmuş" — yargıya götürebilirsiniz

3. Aktüer mütalaası ile karşı argüman hazırlayın

Profesyonel aktüer raporu, sigortanın red gerekçesini somut olarak çürütür. Mahkemede de etkili argümandır.

4. Sigorta Tahkim Komisyonu'na başvurun

Red kararından itibaren süre sınırı yoktur (zamanaşımı içinde olmak şartıyla); ancak hızlı başvuru avantajlıdır.

Sigorta Tahkim Komisyonu

Sigortacılık Kanunu m.30 ile kurulan Sigorta Tahkim Komisyonu, sigorta uyuşmazlıklarını hızlı, ucuz ve uzman bir şekilde çözmek üzere oluşturulmuş bir alternatif yargı mekanizmasıdır.

Avantajları

• Mahkemeye göre çok daha kısa süre (3-9 ay)
• Düşük başvuru ücreti
• Sigortacılık konusunda uzman hakemler
• 40.000 TL altındaki kararlar için temyiz hakkı yok (kesin)
• Kararın icrası kolay

Süreç adımları

1. e-Devlet üzerinden online başvuru + ücret ödeme
2. Komisyon dosyayı bir hakeme tahsis eder
3. Tarafların görüşleri alınır (yazılı ya da sözlü duruşma)
4. Hakem incelemeyi yapar; gerekirse bilirkişi atar
5. Karar yazılı olarak taraflara tebliğ edilir
6. 40.000 TL üzerindeki kararlara İtiraz Hakem Heyeti'ne itiraz
7. 5.000.000 TL üzerinde Yargıtay'a temyiz hakkı

Hakem aşamalarında bilirkişi süreci

Tazminat tutarının belirlenmesi için hakem genelde aktüer bilirkişi atar. Bu sürece uzman aktüer mütalaanız ile gitmek bilirkişinin daha hızlı ve doğru karar vermesini sağlar.

Tahkim mi, Mahkeme mi?

Özellik	Sigorta Tahkim	Mahkeme
Süre	3-9 ay	2-5 yıl
Maliyet	Düşük başvuru ücreti	Yüksek (avukat + bilirkişi + harç)
Hakem/Hâkim	Sigortacılık uzmanı	Genel hâkim + bilirkişi
İtiraz hakkı	40.000 TL üstü için var	İstinaf + Yargıtay
Kişiye karşı dava	Sadece sigorta şirketine	Hem şirket hem kişi
Kapsam	Sigorta hukuku ile sınırlı	Tüm tazminat hukuku
Açık duruşma	Genelde yazılı	Açık duruşma

Hangisi sizin için uygun?

• Tahkim tercihi: Sadece sigorta şirketinden tazminat istiyorsunuz, dosya orta büyüklükte (40K-5M TL), hızlı sonuç istiyorsunuz
• Mahkeme tercihi: Hem sigorta hem kusurlu kişiye karşı dava (limit aşımı), karmaşık dosya, yüksek tutar

Asliye Ticaret Mahkemesi

Tahkim yerine doğrudan mahkemeye gitmek isteyen veya tahkim sonrası tatmin olmayanlar için asliye ticaret mahkemesi görevlidir (sigorta şirketine karşı). Süreç:

1. Dilekçe + harç + tüm belgeler
2. Davalı sigorta cevap dilekçesi (15 gün)
3. İlk inceleme
4. Bilirkişi süreci (kusur, maluliyet, aktüer)
5. Tarafların itirazları + ek raporlar
6. Karar duruşması
7. İstinaf (Bölge Adliye Mahkemesi) ve Yargıtay yolları

İş kazası için iş mahkemesi

İş kazası tazminatlarında işverene karşı İş Mahkemesi görevlidir. Sigorta şirketine karşı asliye ticaret, işverene karşı iş mahkemesi süreçleri paralel yürütülebilir.

Faiz Başlangıç Tarihi

Yargıtay yerleşik içtihatları çerçevesinde faiz tarihleri:

Talep Edilen Taraf	Faiz Başlangıcı
Sigorta şirketi	Başvuru tarihinden 8 iş günü sonra (Sigortacılık Kanunu m.10/A)
Sorumlu kişi (haksız fiil)	Haksız fiil tarihinden itibaren (TBK m.117)
İşveren (iş kazası)	Olay tarihinden itibaren
Mahkeme kararı sonrası	Karar tarihinden itibaren işleyen yasal faiz

Faizin önemi

3 yıl süren bir davada 1.000.000 TL tazminata yıllık %25-40 arası faiz işleyebilir. Doğru faiz tarihi seçimi 100.000-500.000 TL fark yaratır.

ZMSS Limit Aşımı Durumu

Trafik kazasında talep edilen tazminat tutarı, karşı sürücünün ZMSS limitini aşıyorsa:

Yıl	Vefat / Sakatlık Limit (yaklaşık)
2023	1.520.000 TL
2024	2.300.000 TL
2025	3.500.000 TL
2026	4.500.000 TL (tahmini)

Limit aşıldığında:

1. ZMSS limiti kadar sigorta şirketinden tahsil
2. Aşan kısım için kusurlu sürücüye / araç sahibine haksız fiil davası (TBK m.51)
3. İhtiyari Mali Mesuliyet Sigortası (İMMS) varsa onun limiti devreye girer

Güvence Hesabı (Sigortasız Araç)

Karşı sürücünün sigortası yoksa ya da bilinmiyorsa (kaçak), Güvence Hesabı devreye girer. Sigorta şirketlerinin ortak fonudur ve sigortasız/kaçak araç kazalarında ZMSS limitleri kadar tazminat öder.

Güvence Hesabı kapsamı

• Sigortasız aracın çarpıştığı kazalar
• Kaçak aracın çarpıştığı kazalar (sürücü kaçtı, plaka belirsiz)
• Çalıntı aracın çarpıştığı kazalar

Kapsam dışı: kasıtlı kazalar, savaş hali, askeri operasyon.

Zamanaşımı Süreleri

Süre	Hangi durumda?
2 yıl	Sigorta şirketine karşı, mağdurun zararı ve sorumluyu öğrendiği tarihten
10 yıl	Mutlak süre, kaza tarihinden itibaren
10 yıl	İş kazasında işverene karşı (TBK m.146)
8-15 yıl	Ceza zamanaşımı (taksirle yaralama / öldürme)

Müzakere Stratejisi

İlk teklif kabul edilmemeli

Sigorta şirketinin ilk teklifi genelde gerçek dosya değerinin %30-50'si kadardır. Gerçek değeri öğrenmeden cevap vermeyin.

Aktüer mütalaa elinizde olsun

Profesyonel hesaplama ile sigorta müzakeresine girmek %30-50 daha yüksek teklif anlamına gelir. Sigorta şirketi de profesyonel bir karşı argümanla karşılaştığında daha makul davranır.

Yazılı yanıt isteyin

Sözel teklif geçerli değildir. Yazılı teklif metnini muhafaza edin; sonradan değişebilir.

Tahkim/dava süresince teklif değerlendirin

Sigorta şirketi süreç ilerledikçe daha yüksek teklif yapabilir. Tahkim hakem raporundan sonra teklifler genelde artar.

Sıkça Sorulan Sorular

Sigorta şirketi taraf olduğum kazada karşı tarafın suçunu kabul etmiyor.

Aktüer raporuyla birlikte kaza tutanağı, fotoğraf, kamera kaydı ve tanık beyanlarını eksiksiz sunun. Sigorta Tahkim sürecinde hakem bağımsız değerlendirme yapacaktır.

Tahkim kararı bağlayıcı mı?

40.000 TL altındaki kararlar kesin ve bağlayıcıdır. Üst tutarlarda itiraz/temyiz yolu açıktır.

Sigorta süresi geçti, dava açabilir miyim?

Trafik kazalarında 2 yıl (öğrenme), 10 yıl (mutlak); bu süre içinde başvuruyu yaparak süreci başlatın. Ceza zamanaşımı uzunsa o süre uygulanabilir.

Karşı taraf sigortasız çıktı.

Güvence Hesabı devreye girer. ZMSS limitleri kadar tazminat alabilirsiniz.

Sigorta birden fazla kez teklif yaptı, kabul etmek zorunda mıyım?

Hayır, hiçbir teklifi kabul etmek zorunda değilsiniz. Tahkim/mahkeme yolu her zaman açıktır.

Ek belge istediler ama isteyenler neyse onu istemiyor.

Sigorta şirketinin ek belge talebi süreyi durdurmaz, sadece bahane olarak kullanılırsa zımni red sayılır. Yazılı belge talep formu isteyin.

Tahkim sürecinde avukat şart mı?

Şart değildir, kişisel başvuru yapılabilir. Ancak teknik konularda (aktüer hesap, bilirkişi raporları) avukat varlığı sürecin verimini artırır.

Faizi geriye dönük alabilir miyim?

Evet. Faiz başvuru tarihinden işlemeye başlar; karar tarihinde tüm geriye dönük faiz hesaplanır ve birikmiş tutar ödenir.

İlgili Yazılar

• Trafik Kazası Tazminatı 2026 (Pillar 1)
• İş Kazası Tazminatı 2026 (Pillar 2)
• SGK vs İşveren Tazminatı
• Destekten Yoksun Kalma Tazminatı
• Uzman Mütalaa Nedir?